سلام و عرض ادب و احترام خدمت استاندار محترم آذربایجان غربی و کارشناسان گرامی
استان آذربایجان غربی به دلیل موقعیت راهبردی در شمال غرب کشور .تنوع اقلیمی . مرزهای فعال بین المللی و ظرفیتهای بالای کشاورزی.صنعتی و گردشگری نیازمند یک برنامه توسعه زیر ساختی منسجم مبتنی بر آمایش سرزمینی است .
پراکندگی سرمایه گذاری ها ضعف پیوند زیر ساخت با تولید و صادرات و توسعه نامتوازن فضایی موجب کاهش بهره وری منابع و عقب ماندگی نسبی استان در همه زمینهها شده است .
این سند با رویکرد توسعه متوازن. مزیت محور و پایدار تدوین شده و هدف ایجاد چهار چوب اجرایی برای تصمیمگیری یکپارچه در حوزه زیر ساختها است.به گونه ای که کلیه پروژه ها در راستای ظرفیت های واقعی هر پهنه جغرافیایی تعریف شوند . ( آمایش سرزمینی)
اصول حاکم به سند عبارتند است »»»»»
1) توسعه فضایی متعادل و پایداری منابع آب و خاک
2) پیوند زیر ساخت با اشتغال و صادرات و تاب آوری اقلیمی
3) مشارکت فعال بخش خصوصی
آمایش سرزمینی و پهنه بندی کارکردی استان »»»»»»»
براساس داده ها و تحلیل های آمایشی استان آذربایجان غربی به 6پهنه کارکردی تقسیم بندی می شود.
1) پهنه مرکزی »»»»», شهری ( ارومیه) تمرکز خدمات پیشرفته. لجستیک .سلامت
2) پهنه کشاورزی . باغی »»» شهرستان های خوی . میاندوآب . شاهین دژ با محوریت کشاورزی دانش بنیان و صنایع تبدیلی ( تعامل نزدیک با شرکت های دانش بنیان و دانشگاه ها)
3) پهنه مرزی .تجاری »»»»» شهرستان های پیرانشهر. سردشت . ماکو با کارکرد تجارت . ترانزیت و صادرات محصولات استان و سایر نقاط ایران ( دیپلماسی تجاری مقامات محلی استان با مقامات محلی همسایگان خارجی)
4) پهنه صنعتی و لجستیکی »»»»»» شهرستان های ماکو . میاندوآب به عنوان گره های تولید و توسعه حمل و نقل
5) پهنه گردشگری طبیعت محور »»»»»» جنوب استان با تاکید بر اکو توریسم وسبستم گردشگری پایدار
6) پهنه روستایی و مناطق کم برخوردار »»»»»» شهرستان های نقده و تکاب و روستاهای پیرامونی با رویکرد توانمند سازی و تثبیت جمعیت .
که تمام پروژه های زیر ساختی این سند براساس کارکرد این پهنه ها تحقیق و باز طراحی شده است .
برنامه توسعه زیرساختهای کلیدی »»»»»»
حمل و نقل و لجستیک »»» تکمیل شبکه ریلی ارومیه به تبریز و اتصال ریلی و جاده ای منطقه آزاد ماکو به کوریدور های بینالمللی و تجهیز این شبکه ها طبق استانداردهای تراز اول منطقه
ایجاد شهر لجستیکی ارومیه و پایانههای مرزی هوشمند طبق نیازهای منطقه ای با استانداردهای جهانی
انرژی و آب »»»»»»»
توسعه نیرو گاه های خورشیدی و بادی با هدف تولید حداقل 800مگاوات انرژی پاک
نوسازی شبکه توزیع برق و استقرار شبکه هوشمند در سیستم برق استان و استفاده از فناوریهای نوین در این زمینه
افزایش بهرهوری آب کشاورزی از طریق طراحی و توسعه آبیاری نوین و با ز چرخانی پساب شهری
توسعه زیر ساخت های بخش کشاورزی. صنعت. گردشگری و حوزه دیجیتال
ایجاد شهرکهای کشاورزی هوشمند و تکمیل زنجیره ارزش محصولات راهبردی مانند سیب .انگور و بادام و مطالعه و توسعه کشت زعفران در مناطق کم آب استان
بخش صنعت »»»»»» توسعه صنایع تبدیلی و صادرات محور و شکل گیری خوشه های صنعتی مرزی
حمایت از سرمایهگذاری خارجی در استان و تسهیل قوانین مربوطه در این زمینه
گردشگری »»»»»» ایجاد زیر ساخت های اقامتی بومی . توسعه هتل ها طبق استانداردهای جهانی مطابق با فرهنگ بومی منطقه
توسعه و تجهیز مسیرهای اکو توریسم و گردشگری سلامت
دیجیتال و سرمایه های انسانی »»»»»»»
توسعه و تجهیز پروژه های فیبر نوری سراسری و ایجاد مراکز نوآوری . داده های اطلاعاتی (deta) .آموزش مهارتهای نوین
مدل اجرا و تامین مالی این سند راهبردی و پایش مرحله ای آن »»
اجرای این سند از طریق ستاد توسعه زیرساختهای استان به ریاست استاندار محترم انجام میشود .تامین مالی پروژهها بر پایه ترکیبی از منابع دولتی .. مشارکت عمومی یا مردمی و بخش خصوصی (ppp) .سرمایه گذاری خارجی و صندوق توسعه منطقه ای پیش بینی شده است.
برای هر پروژه شاخص های کلیدی عملکرد (kpi) که همان
(Key performance indicator) این شاخص یک مقدار قابل اندازهگیری است که نشان میدهد یک پروژه چقدر بطور موثر به اهداف خود دست پیدا کرده است.
زمانبمدی سه مرحله ای کوتاه مدت .میان مدت و بلند مدت یارو کار پایش شفاف در هر پروژه را روشن میسازد. این ساختار امکان نظارت مستمر .اصلاح اجرایی و گزارش دهی دقیق به مراجع بالا دستی را فراهم میسازد .
جداول پروژه ها و برآورد مالی توسعه زیر ساختها های استان ردیف حوزه .عنوان پروژه.پهنه آمایشی.زمان اجرا . برآورد هزینه ها براساس (هزار میلیارد ریال)
1)حمل و نقل ریلی و تکمیل خط ریلی ارومیه به تبریز از طریق پل دریاچه ارومیه با هزینه 20/000 میلیارد ریال از محل بودجه ملی که مدل تامین مالی از طریق فاینانس خواهد بود . مدت اجرا 3 سال برآورد شده است .
2) لجستیک شهری ارومیه مرکزی »»» با هزینه 180 هزار میلیارد ریال از محل سرمایه گذاری بخش خصوصی (ppp) تامین مالی خواهد شد .مدت اجرا 2 سال تعیین شده است .
3) پایانه های مرزی و تجاری هوشمند ( تمرچبن . بازرگان) توسعه و تجهیز این پایانه ها از محل بودجه ملی + بخش خصوصی خواهد بود . هزینه اجرا 95 هزار میلیارد ریال و مدت اجرا 2 سال تعیین شده است.
4) پروژه های جاده ای ..چهار باند کردن محور های مرزی غرب استان هزینه این زیر ساخت 215 هزار میلیارد ریال و کانال تامین مالی این زیر ساخت از محل بودجه عمرانی خواهد بود و مدت اجرا 3 سال تعیین شده است .
5) انرژی نیرو گاه های خورشیدی و با دی 800 مگاواتی سراسر استان که کانال تامین مالی از محل سرمایه گذاری بخش خصوصی خواهد بود و هزینه اجرا 320 هزار میلیارد ریال و مدت اجرا 40 سال تعیین شده است.
6) توسعه زیرساختهای آبی و محیط زیست و سامانه های آبیاری نوین و باز چرخانی آب کشاورزی که هزینه اجرا 160 هزار میلیارد ریال کانال تامین مالی از محل صندوق توسعه ملی + تسهیلات ومدت اجرا 3 سال تعیین شده است.
7) ایجاد شهرکهای تخصصی کشاورزی هوشمند و صنایع تبدیلی که هزینه این زیر ساخت 140هزارمیلیارد و کانال تامین مالی (ppp) مشارکت بخش عمومی و خصوصی + تسهیلات و مدت اجرا 2 سال تعیین شده است.
8) صنعت و خوشه های صنعتی و صادرات محور مرزی که برای این زیر ساخت هزینه ای بالغ بر 170میلیارد ریال تعیین شده و کانال تامین مالی از محل مشارکت بخش خصوصی پیش بینی شده و مدت اجرای آن 3 سال تعیین شده است.
9) گردشگری و زیر ساخت اکوتوریسم و گردشگری سلامت محور که کانال تامین مالی این پروژه از محل مشارکت بخش خصوصی خواهد بود و هزینه اجرا آن 75 میلیارد ریال تعیین شده و مدت اجرای این پروژه 2 سال تعیین شده است.
10) دیجیتال سازی و توسعه فیبر نوری در استان و تجهیز مراکز داده و نوآوری در این حوزه که کانال تامین مالی این پروژه اپراتورهای فعال در کشور و از محل بودجه کشوری پیش بینی شده که هزینه اجرا این بالغ بر65 هزار میلیارد ریال تعیین شده است.مدت اجرا این طرح 2 سال تعیین شده است.
در پایان میتوان با مطالعه و محاسبات روز بر طبق آخرین قیمت های موجود در مبادلات تجاری کشور هزینه های این زیر ساخت های استان را محاسبه نمود و مبنای اولویت بندی پروژهها و تخصیص منابع را تنظیم و ابلاغ نمود .
امید است با عنایت ویژه به پژوهش فوق و کاوش کارشناسانه و حمایت از سرمایهگذاری در استان و تلاش مجموعه مدیریت استان در راس آنها استاندار محترم آذربایجان غربی که خودشان فرد متخصص در این امور هستند این استان را به درجه عالی توسعه برسانند که با متاثر از این توسعه روند پیشرفت و ارتقای جایگاه استان آذربایجان غربی در کشور و منطقه بصورت پایدار ادامه یابد . تمام اقوام در سرتاسر استان با توجه به آمایش سرزمینی به عدالت اجتماعی واقعی و توسعه همه جانبه دست یابند .
ومن التوفیق
علی احمدیان پژوهشگر و اینده پژوه